Trong giao dịch bất động sản, hợp đồng ủy quyền là một trong những công cụ pháp lý được sử dụng phổ biến nhất. Tuy nhiên, theo nhiều chuyên gia pháp lý, không ít người dân vì thiếu kinh nghiệm hoặc quá tin tưởng mà ký vào các hợp đồng ủy quyền có phạm vi quá rộng, dẫn đến nguy cơ mất tài sản hoặc vướng vào tranh chấp kéo dài nhiều năm.
Các vụ việc thực tế tại TP.HCM, Nha Trang và nhiều địa phương khác cho thấy rủi ro từ hợp đồng ủy quyền không hề nhỏ, đặc biệt khi tài sản liên quan là nhà đất có giá trị lớn.
Bài học từ vụ kiện liên quan đến hợp đồng ủy quyền tại TP.HCM
TAND TP.HCM vừa xét xử xong vụ tranh chấp kéo dài gần 9 năm giữa vợ chồng ông Bích (71 tuổi) và một văn phòng công chứng. Vụ việc bắt đầu khi vợ ông Bích ký hợp đồng ủy quyền cho một đơn vị dịch vụ nhà đất, cho phép họ “toàn quyền định đoạt” căn nhà hơn 100 m² ở Bình Chánh.
Vì không đọc kỹ nội dung, người vợ không biết rằng chữ ký của mình cho phép bên dịch vụ:
- Tự ý bán nhà
- Chuyển nhượng cho người thứ ba
- Thực hiện các giao dịch mà chủ nhà không hề hay biết
Khi sự việc vỡ lở, căn nhà đã được chuyển sang người mua ngay tình. Sau thời gian dài theo kiện, tòa tuyên hủy hợp đồng ủy quyền và hợp đồng chuyển nhượng nhưng vợ chồng ông Bích vẫn phải bồi thường hàng trăm triệu đồng cho người mua ngay tình theo Điều 133 Bộ luật Dân sự 2015.
Đây là một ví dụ điển hình về việc không lường trước hậu quả khi ký hợp đồng ủy quyền quá rộng, tạo điều kiện cho bên thứ ba lợi dụng.
‘Bẫy’ hợp đồng ủy quyền trong giao dịch vay mượn tài sản
Một vụ việc khác tại Nha Trang, Khánh Hòa cũng cho thấy rủi ro từ việc sử dụng hợp đồng ủy quyền trong giao dịch vay vốn.
Ba chị em trong một gia đình mang căn nhà trung tâm để thế chấp vay 3 tỷ đồng. Sau đó, bên nhận thế chấp yêu cầu lập thêm hợp đồng ủy quyền để “dễ làm thủ tục vay ngân hàng”. Tin tưởng và nghĩ đã được bảo đảm bằng hợp đồng thế chấp, họ đồng ý ký và giao toàn bộ giấy tờ nhà đất.
Kết quả là:
- Bên nhận thế chấp tự ý bán căn nhà cho người khác với giá 9 tỷ
- Tiếp tục đem nhà đi thế chấp tại ngân hàng ở An Giang
- Khi không trả được nợ → ngân hàng kiện và yêu cầu phát mãi tài sản
Chỉ đến lúc bị kiện, ba chị em mới biết căn nhà của mẹ để lại đã bị đem bán và đem thế chấp mà họ không hề hay biết.
Vụ việc cho thấy hợp đồng ủy quyền có thể trở thành công cụ để chiếm đoạt tài sản nếu người ký không hiểu rõ nội dung.
Vì sao hợp đồng ủy quyền dễ bị lợi dụng?
Luật sư Trần Vân Linh (Đoàn Luật sư TP.HCM) giải thích:
- Người dân tin tưởng cá nhân quen biết → ký theo yêu cầu mà không đọc kỹ.
- Giao dịch vay mượn tài sản thường đi kèm các điều kiện “làm tin”.
- Bên cho vay nặng lãi thường đề nghị ký hợp đồng ủy quyền thay vì hợp đồng thế chấp để dễ xử lý tài sản của con nợ.
- Nội dung ủy quyền thường rất rộng: chuyển nhượng, tặng cho, thế chấp, bảo đảm nghĩa vụ cho bên thứ ba…
- Người dân tưởng rằng công chứng là an toàn → nhưng công chứng chỉ xác nhận chữ ký, không đánh giá rủi ro.
Khi bên được ủy quyền lợi dụng hoặc vay khoản tiền quá lớn không thể trả, tài sản của người ủy quyền sẽ bị xử lý, dẫn đến mất trắng.
7 nguyên tắc phải “nằm lòng” khi ký hợp đồng ủy quyền
Để hạn chế rủi ro khi lập hợp đồng ủy quyền liên quan đến bất động sản, luật sư Vân Linh khuyến nghị:
- Chỉ ủy quyền đúng phạm vi cần thiết, không trao “toàn quyền định đoạt”.
- Không ký các giao dịch giả tạo, ví dụ: vay tiền nhưng bị yêu cầu ký hợp đồng ủy quyền.
- Đọc kỹ nội dung hợp đồng, đặc biệt phần phạm vi quyền hạn.
- Hỏi công chứng viên về mọi điều không rõ trước khi ký.
- Không giao hồ sơ công chứng cho môi giới không tin cậy.
- Nếu phát hiện dấu hiệu bất thường:
– Dừng giao dịch ngay
– Báo cơ quan chức năng nếu hợp đồng đã công chứng - Tham khảo ý kiến luật sư trước khi ký bất kỳ hợp đồng ủy quyền nào liên quan đến tài sản lớn.
Lời kết: Đừng để hợp đồng ủy quyền trở thành “cái bẫy” pháp lý
Các tranh chấp về hợp đồng ủy quyền ngày càng phổ biến, đặc biệt trong lĩnh vực nhà đất. Chỉ một chữ ký thiếu thận trọng có thể khiến chủ tài sản đối mặt với:
- Nguy cơ mất nhà
- Tranh chấp kéo dài nhiều năm
- Thiệt hại tài chính nặng nề
Dịch vụ của website Nhà Đất Chính Chủ khuyến nghị người dân luôn kiểm tra kỹ mọi giấy tờ liên quan đến quyền sở hữu, nhất là khi giao dịch có giá trị lớn. Kiến thức pháp lý đúng là “tấm khiên” quan trọng nhất để bảo vệ tài sản của chính mình.
📌 Mời tham quan lô đất chính chủ, tiềm năng trên trang web “Đất nền Mỹ hạnh” của chúng tôi!
